De notitie zoals u die nu voor u hebt, is ontstaan n.a.v. een samenkomen van een aantal gezinshuisouders. Dit samenkomen, is destijds georganiseerd door de NVP-Gelderland n.a.v. een aantal signalen over knelpunten die er waren vanuit gezinshuisouders.

Tijdens een door de NVP-Gelderland georganiseerde bijeenkomst is zeer gestructureerd nagegaan wat binnen de Gelderse gezinshuizen de verschillen en overeenkomsten zijn op het gebied van allerlei zaken.

Uit deze eerste inventarisatie bleek dat er grote verschillen bestaan op diverse gebieden:

·        Zoals aan onderhoud van de woning.

·        Het aantal wel/of niet geplaatste kinderen.

·        Wel of geen huis van GSJ Lindenhout

·         De geldelijke vergoeding per kind.

·        Geen schriftelijke contracten, veel mondelinge afspraken die per pleeggezin ingekleurd waren.

·        De communicatie tussen pleegouders en pleegzorgwerker / GSJ Lindenhout te wensen overliet.

Één van de stukken die bij de eerste inventariserende NVP bijeenkomst is gebruikt was een overzicht van de MO groep dat ging over de manier waarop de diverse jeugdzorginstellingen in den lande t.a.v. de betaalde en faciliterende pleegzorg zijn georganiseerd. Hierbij viel o.a. de grote willekeur in vormen van vergoeding en betalingen op. Er was heel duidelijk geen enkele lijn in deze vormen te vinden.

Besloten is toen om een kleine groep gezinshuisouders de opdracht te geven om:

* Te inventariseren welke knelpunten en verschillen zich voordoen.

* Te inventariseren of binnen de Gelderse pleegzorg de verschillen   

   t.a.v.de gezinshuizen/grootpleeggezinnen gelijk te trekken zijn.  

In eerste instantie waren  GSJ Lindenhout, Dunamis en Pactum vertegenwoordigt. Uiteindelijk is besloten om deze notitie alleen aan te bieden aan GSJ Lindenhout.

De reden daarvan was dat de knelpunten met name binnen GSJ Lindenhout gevoeld werden.

Na een aantal bijeenkomsten in kleinere kring, zijn er gebieden naar voren gekomen, die in deze notitie verder uitgelicht zullen worden. Hierbij wordt richting GSJ Lindenhout ook een aantal aanbevelingen gedaan.

Aandachtspunten:

1.   Basisvoorwaarden. 

2.  Dekking bij uitval.

3.  De matching en inspraak.

4.  Afbouw/opzegtermijn.

5.  Onderhoud woning.

6.  Loopbaanbegeleiding.

7.  Deskundigheidsbevordering.

8.  Overeenkomst.

9.  Conclusies en aanbevelingen.

1.   Basisvoorwaarden.

Een gezinshuis zal o.i aan de volgende basisvoorwaarden moeten voldoen:

* Bij een gezinshuis hoort de financiële zekerheid dat er vier  kinderen met een gezinshuisindicatie bij je komen wonen.

* Er is een duidelijke overeenkomst met GSJ Lindenhout.

* Je hebt een auto nodig met voldoende zitplaatsen om aan de  vervoersbehoefte te voldoen.

* Er moeten voldoende gekwalificeerde gastgezinnen komen voor oppas en vakantie/weekend opvang.

* Er is een onderhoudsregeling nodig voor de woning.

          * Bij open plaatsen een financiële garantie voor de

             plaats opengevallen van 25 euro per plaats per dag.

* Uitkering van een vast jaarbedrag in de plaats van reiskosten,

vakantiekosten, muziekschool etc.. van € 1500,- per kind. Dit scheelt

partijen een hoop onnodige administratieve handelingen.

          alle Het runnen van een gezinshuis brengt hogere financiële lasten 

          met zich mee dan een gewoon pleeggezin zoals:

         * Hogere vaste lasten (m.n. het onderhoud van de woning van de eigen

            huis bezitters)zoals gas, water, licht, Ozb belasting.

* Huur of hypotheek.

* Verzekeringen.

* Vakantie voorzieningen: caravan, dubbele staanplaats.

* Lager eigen inkomen doordat een van de partners thuisblijft en de

   ander wellicht parttime werkt.

* Huishoudelijke hulp.

* Vervoerskosten.

In de gesprekken die ontstaan wordt duidelijk dat de gezinshuisouders het volledige risico dragen, dit is niet te doen als er minder kinderen worden geplaatst dan was afgesproken. De hoge vaste lasten drukken dan onevenredig zwaar op het budget. Mede omdat gezinshuisouders er ook voor kiezen niet altijd carrière te maken en soms om parttime te gaan werken. Een partner kan ervoor kiezen om niet buitenshuis te gaan werken. Dit omdat het gezin een heftige combinatie is tussen een thuis- en een werksituatie. 365 dagen per jaar, gemiste carrière, gemiste pensioensopbouw, enz. Bij ontslag van de kostwinner valt hij bij een volledige baan terug op een redelijke uitkering. In veel gevallen werkt de kostwinner parttime; de zekerheid van een redelijke uitkering wordt dan dus opgegeven.

De mening van de werkgroep is dan ook dat de financiële risico’s niet volledig bij de gezinshuisouders zouden moeten liggen. GSJ Lindenhout zal hier mede verantwoordelijkheid voor moeten dragen. De voorgestelde basisvoorwaarden zullen hierbij als startpunt kunnen gaan dienen.

Dekking bij uitval

(Bijvoorbeeld i.g.v. uitval van de thuisblijvende partner)

Bij de gewone pleeggezinnen zal bij uitval van de thuisblijvende partner het netwerk worden ingeschakeld en, indien mogelijk, de thuiszorg voor het hoog nodige. In het geval van een gezinshuis is er geen professionele opvang wanneer de partner langdurig uitvalt. De kinderen in het gezinshuis vragen bovendien vaak een speciale aanpak en aandacht die moeilijk aan niet ervaren pleegouders kan worden overgedragen.

Dit zorgt dus direct voor een groot probleem. De werkende partner kan slechts tijdelijk zorgverlof opnemen.

Als dit op basis is van onbetaald verlof, geeft dat op zeer korte termijn een erg grote financiële problematiek. Er komt geen inkomen meer binnen.

Als er een netwerk wordt ingeschakeld kan dat vaak niet altijd voor een langdurige periode. Dat geeft dan dus een praktisch probleem: Wie zorgt er voor alle gezinshuiskinderen gedurende de uitvalperiode? Wie heeft voldoende vaardigheden in huis om deze kinderen gedurende langere tijd te verzorgen? 

Een voorstel is om gelimiteerde zorg enof financiële vergoeding te verzekeren tijdens deze uitval. GSJ Lindenhout verzekert het gezinshuis voor uitval van één der verzorgende partners.

In het ongunstigste geval zouden de ouders met het werk moeten stoppen of de kostwinner zou ontslag moeten nemen om de zorg thuis te continueren. O.i. is dit echter onaanvaardbaar en onacceptabel.

Dus:

- pleegouders gedeeltelijk/geheel verzekeren.

- een eigen risico is bespreekbaar.

- eventueel pas na een bepaalde periode laten ingaan.

- zorg op maat bieden i.o.m. de pleegouders en GSJ Lindenhout.

- een onbetaald verlof regeling.

3.   De matching en inspraak.

 Het is voor de gezinshuisouders zeer onduidelijk hoe het matchingsproces binnen GSJ Lindenhout verloopt. Criteria en procedures zijn niet bekend, communicatie erover vindt niet plaats en dus is de matching niet transparant zodat allerlei onaangename onderbuikgevoelens de kop kunnen gaan opsteken.

Nu komt het voor dat gezinshuisouders een hele periode alleen moeten luisteren naar verhalen die alleen maar aangeven “dat men er mee bezig is”. Ook lijkt men niet altijd op de hoogte van de actuele situatie in het gezinshuis en gaat men uit van oude informatie. Dit blijkt uit het feit dat er informatie wordt ingewonnen lang nadat er een open plaats is ontstaan, terwijl gezinshuisouders aangaven al te zoeken naar een kandidaat. Ook moet er echt op tijd worden doorgegeven dat er een plek gaat vrijkomen en ook wanneer de plek werkelijk is vrijgekomen.

Er lijkt veel vraag naar intensieve pleegzorg. Hoe komt het dan dat er nog maar mondjesmaat wordt geplaatst en dat er bij veel gezinshuizen open plaatsen zijn? Bij de gezinshuisouders heerst onduidelijkheid over het uitblijven van een nieuwe plaatsing. Dat creëert onrust. Er rijzen vragen als: ”vinden ze ons niet meer geschikt?, kunnen we nu nog wel rond komen?“ etc..

In de praktijk blijkt het veranderen van indicatie richting gezinshuiskind ook de nodige voeten in de aarde te hebben. Een hoop strijd met de begeleider en de stichting is dan het gevolg.

Overleg met de begeleider gebeurt daardoor op onevenwichtige voet. Je bent altijd op je hoede in het enthousiasme over de kinderen, en wordt eigenlijk gedwongen om soms dingen te zoeken, om de situatie maar niet al te duidelijk positief voor te schotelen. Op deze manier komt de noodzakelijke vertrouwensband in het gedrang en is dus echt een ramp voor een goed functioneren van de samenwerking tussen gezinshuisouders en pleegzorg. 

Een essentieel voorstel is dus:

* Zorg wat de matching betreft voor duidelijke transparantie van de

   organisatie en communicatie.

* Geef meer voorlichting over GSJ Lindenhout.

* Geef meer duidelijkheid over het matchingsproces en betrek de

   gezinshuisouders daarbij. 

4.   Afbouw/opzegtermijn.

Nu is er niets geregeld in geval van opzeggen van één van de partijen van het gezinshuisschap. Er is niets bekend over een eventuele opzegtermijn o.i.d.

Dit is een punt om in goed nader overleg uit te werken. Onze suggestie is om een termijn van een jaar aan te houden om bijvoorbeeld een ander huis te zoeken, ander werk, het eigen huis te verkopen, etc. tót e.e.a  geregeld is. Dit kan dus ook beduidend korter zijn dan een jaar.

Ook voor GSJ Lindenhout lijkt dit een belangrijk punt, omdat het zo kan zijn dat er kinderen een nieuwe plaats moeten kunnen krijgen.

5.   Onderhoud

In geval van het huren van een gezinshuis via GSJ Lindenhout is het onderhoud van de woning goed geregeld. Er is een functionerende onderhoudsdienst en ook kleine aanpassingen van slaapkamers e.d. is mogelijk. In geval van een eigen woning is er niets van dit alles en komen alle onderhoudskosten van de betreffende grote woning op de gezinshuisouders neer. Dit is een scheve situatie die recht getrokken dient te worden. Gezinshuizen in beheer van GSJ Lindenhout betalen nl. de helft van de werkelijke kosten van de woning; de rest wordt door GSJ Lindenhout betaald. Eigen huis bezitters zouden dit deel min of meer ook moeten krijgen.

Het voorstel is om de regeling die ook Dunamis hanteert te gaan hanteren, waarbij er een vrij besteedbaar bedrag jaarlijks wordt uitgekeerd, die vrij besteed kan worden aan het onderhoud van de woning. Hetzij voor een interne verbouwing, een grote schilderbeurt of nieuwe dakbedekking. Het bedrag dat Dunamis hiervoor hanteert is een fractie meer dan € 7.000,-.

6.   Loopbaanbegeleiding.

 Heel duidelijk is bij ons de vraag gerezen: ”hoe verder na de pleegzorg?”

Als je enig moment besluit te stoppen met pleegzorg, is er een zwart gat dat volgt. Je zult opnieuw in de maatschappij moeten gaan zoeken naar een baan die je ligt. Je keert als het ware na een lange, zeer specifiek ingevulde periode, weer terug in de maatschappij. Hiervoor is een soort sociaal plan nodig, dat bij elke gezinshuisouder anders kan zijn. Wij hebben het de titel persoonlijk sociaal plan gegeven (PSP). We zien ook hier duidelijk een rol voor GSJ Lindenhout weggelegd.

7.   Deskundigheidsbevordering.

Er is behoefte aan duidelijke, op specifieke situaties gerichte deskundigheidsbevordering. Als één duidelijke mogelijkheid daarin werd supervisie gesprekken genoemd. Hoe functioneer je binnen de setting van je gezin. We willen de vraag neerleggen of de mogelijkheid bestaat voor een gespecialiseerde gezinshuiswerker, met een orthopedagogische achtergrond i.v.m. de gezinsspecifieke problemen die zich binnen gezinshuizen voordoen.

8. Overeenkomst

Er bestaat een significant verschil tussen de gezinshuizen die via GSJ Lindenhout een huis huren, en de mensen die een gezinshuis hebben in een eigen (gekochte) woning. De gezinshuizen in een GSJ Lindenhout huis vallen niet onder het zgn. Gelders Model. De gezinshuisouders in een eigen woning daarentegen wel. Dat Gelderse Model lijkt in eerste instantie een mooi uitgangspunt. Zorg op maat kunnen bieden daar waar nodig. Een kind dat als gewoon kind geplaatst is kan desgewenst een andere indicatie krijgen als dit nodig mocht blijken te zijn. Anders om werkt dit ook zo; een kind dat als gezinshuiskind wordt geplaatst kan deze indicatie “verliezen” als het heel goed gaat met dat kind. Daar zit het essentiële verschil tussen de twee vormen die GSJ Lindenhout hanteert.

Iemand met een eigen woning kan dus financieel de dupe worden van zijn eigen goede opvoeding: gaat het heel goed, dan wordt je gekort op de vergoeding die je kreeg, en kan je dus financieel in de problemen komen.

Er mag o.i., qua gehanteerd model, geen verschil tussen een gezinshuis met een huis van de stichting, en een “particulier” gezinshuis zijn.

Daarnaast blijken er veel diverse mondelinge overeenkomsten te zijn. Het zou voor de uniformiteit goed zijn als ieder gezinshuis eenzelfde schriftelijke overeenkomst heeft met stichting GSJ Lindenhout.

Conclusies:

De gezinshuizen van GSJ Lindenhout hebben enkele jaren geleden een forse reorganisatie ondergaan.Van gezinshuisouders die in loondienst waren naar ‘particuliere’ gezinshuisouders die een pleegvergoeding ontvangen.

Een dergelijke reorganisatie laat altijd onvolkomenheden achter en brengt tekortkomingen met zich mee. Zo ook hier. Anno 2005 blijkt dat er heel weinig tot niets in contracten en schriftelijke afspraken is geregeld. De gezinshuisouders hebben individuele mondelinge afspraken gemaakt met een functionaris van GSJ Lindenhout op basis van een goed vertrouwen en een grote dosis idealisme. Omdat er formeel vrijwel niets is geregeld, is de positie van de gezinshuisouder een uiterst wankele. Er bestaat geen financiële risicogarantie t.a.v. de plaatsingen, er is niets geregeld t.a.v. uitval van de pleegouders, er bestaat geen loopbaanbegeleiding, er zijn geen afspraken gemaakt t.a.v. opzegtermijnen en afbouw en er zijn geen financiële regelingen ontworpen t.a.v. het onderhoud van de particuliere woningen en verzekeringen.

De gezinshuisouders dragen bovendien het volledige financiële risico.Geen plaatsingen… geen pleeggeldvergoeding …. betekent geen inkomen.  GSJ Lindenhout neemt hierin geen enkele verantwoording. Het draaien van een gezinshuis brengt bovendien hoge vaste lasten met zich mee die onevenredig zwaar drukken op het beschikbare budget.

De gezinshuisouders zijn van mening dat er meer transparantie en overleg moet komen t.a.v. het matchingsproces en dat de communicatie met de organisatie te wensen overlaat. Aan deskundigheidbevordering moet meer aandacht geschonken worden.

Het is voor de werkgroep duidelijk dat de huidige aanpak op de langere termijn spaak zal lopen. Deze vorm van gefaciliteerde intensieve pleegzorg vraagt om uitgebreide facilitaire voorzieningen om kwaliteit en continuïteit te kunnen leveren. Het zal steeds moeilijker worden om pleegouders te vinden die kinderen met forse gedragsproblemen willen of kunnen opvangen. Het pleegouderschap zal door een betere facilitering aantrekkelijker gemaakt moeten worden.

De werkgroep is tot de conclusie gekomen dat de gezinshuizen van GSJ Lindenhout minstens zou moeten voldoen aan in de nota beschreven basisvoorwaarden. Alleen daardoor zal voor  GSJ Lindenhout én de gezinshuisouders een gezamenlijke basis gecreëerd kunnen worden die in ieder geval niet gebaseerd is op:

“Het gaat goed zolang het goed gaat”

Aanbevelingen:

1.       Basisvoorwaarden.

* Bij een gezinshuis hoort de financiële zekerheid dat er vier kinderen

   met een gezinshuisindicatie bij je komen wonen.

* Er is een duidelijke overeenkomst met GSJ GSJ Lindenhout.

* Er moeten voldoende gekwalificeerde gastgezinnen komen voor oppas en

   vakantie/weekend opvang.

* Bij open plaatsen een financiële garantie voor de opengevallen plaats

    van 25 euro per plaats per dag.

* Uitkering van een vast jaarbedrag in de plaats van reiskosten,

   vakantiekosten, muziekschool etc.. van € 1500,- per kind. Dit scheelt alle

   partijen een hoop onnodige administratieve handelingen.

2.       Dekking bij uitval.

* GSJ Lindenhout verzekert het gezinshuis voor uitval van een der verzorgende  partners;

- pleegouders gedeeltelijk/geheel verzekeren.

- een eigen risico is bespreekbaar.

- eventueel pas na een bepaalde periode laten ingaan.

- zorg op maat bieden i.o.m. de pleegouders en GSJ Lindenhout.

- een onbetaald verlof regeling.

3.       De matching en inspraak.

* Zorg wat de matching betreft voor duidelijke transparantie van de

   organisatie en communicatie.

* Geef meer voorlichting over GSJ Lindenhout.

* Geef meer duidelijkheid over het matchingsproces en betrek de

   gezinshuisouders daarbij.

4.       Afbouw/opzegtermijn.

         * Regel een duidelijke opzegtermijn.

5.       Onderhoud woning.

         * In geval van een eigen woning een vrij besteedbaar bedrag van 

           jaarlijks € 7.000,-.

6.       Loopbaanbegeleiding.

        * Maak werk van een goed persoonlijk sociaal plan.

7.       Deskundigheidsbevordering.

        * Geef mogelijkheden voor op specifieke situaties gerichte

           deskundigheidsbevordering.

        * Zorg voor een gespecialiseerde gezinshuiswerker, het liefst met een

          orthopedagogische achtergrond.

8.       Overeenkomst.

       * Er is qua gehanteerd model geen verschil tussen een gezinshuis met  

          een   huis van de stichting, en een “particulier” gezinshuis.

Werkgroep gezinshuisouders GSJ Lindenhout.

Maart 2005.

Printervriendelijke pagina
Verstuur naar een kennis